Αποστολέας Θέμα: Θ. Πιστικίδη: Αντίστροφη Μέτρηση- «Ώρα Μηδέν» -Ξερίζωμα  (Αναγνώστηκε 1020 φορές)

0 μέλη και 1 επισκέπτης διαβάζουν αυτό το θέμα.

Αποσυνδεδεμένος Μέλος Φόρουμ

  • Global Moderator
  • ****
  • Συγχαρητήρια
  • -Δώσατε: 0
  • -Λάβατε: 72
  • Μηνύματα: 218
  • Age: 71
  • Τόπος: Πάτρα
  • Επιβράβευση του μέλους απο : 82
  • Φύλο: Γυναίκα
  • Γονείς: Στράτος & Γεωργία Μυτιληναίου/ Πιστικίδου
Θ. Πιστικίδη: Αντίστροφ η Μέτρηση- «Ώρα Μηδέν» -Ξερίζωμα
Από το βιβλίο: Τρίγλια Βιθυνίας, 1983, σελ 73


Κι ήρθε το καλοκαίρι του 1922, το καταραμέν ο εκείνο καλοκαίρι, ο τελευταίο ς Αύγουστος . Αρχίζει η υποχώρηση από την Αλμυρά Έρημο, το Σαγγάριο, το Εσκί-Σεχήρ, την Προύσα. Αυτοί πάλι εξαπατούν τον Λαό, του χρυσώνουν το χάπι. Ο Ελληνικός Στρατός δεν υποχωρεί, αλλά συμπτύσσε ται κι όλο συμπτύσσε ται. Τα μηνύματα της κατάρρευσ ης, της οπισθοχώρ ησης ή της σύμπτυξης, όπως ήθελαν, φτάνουν στην Τρίγλια. Οι αγρότες στα χωράφια συναντούν στρατιώτε ς αυτόμολου ς, που δεν τολμούν να μπουν στο χωριό και μαθαίνουν τα πάντα. Η ανησυχία απλώνεται σιγά-σιγά σ΄ όλη την Τρίγλια, στους Έλληνες αλλά και στους Τούρκους ακόμη. Δεκαεννιά-είκοσι Αυγούστου οι Τούρκοι της Τρίγλιας κάνουν μια επιτροπή και συζητούν με τον δήμαρχο Κονδυλένι ο να τους προστατεύ σουμε αν μπει ο Ελληνικός Στρατός, υποχωρώντ ας στην Τρίγλια, κι αυτοί αναλάμβαν αν να μας προστατεύ σουν αν θα έρχονταν ο Τούρκικος Στρατός.
Στις 22 Αυγούστου καταρρέει πλέον το Μέτωπο του Εσκί-Σεχήρ και τίποτε δεν κρύβεται πια. Η ώρα μηδέν πλησιάζει . Στις 26 ή 27 Αυγούστου τ’ απόγευμα αναστατωμ ένος ο κόσμος ζητά να μάθει νέα του πολέμου, νέα της κατάρρευσ ης, η ανησυχία για τη ζωή του, για την τύχη του, είναι φανερή. Το μήνυμα ότι το μέτωπο έσπασε και οι Τούρκοι του Κεμάλ καίνε, σφάζουν και πλησιάζου ν, έχει σπείρει την αγωνία και τον τρόμο στους Τριγλιανο ύς. Στο καφενείο της Κυψέλης ο Δήμαρχος και μερικοί δημογέρον τες και πρόκριτοι συζητούν με τους Τούρκους για το θέμα της αλληλοπρο στασίας, όταν μπαίνει στο καφενείο ο Τριγλιανό ς στρατιώτη ς Ιορδάνης Μπαρμπής, κατασκονι σμένος από την ταλαιπωρί α κι αναγγέλλε ι ότι και στην Προύσα και στην Κίο και στα Μουδανιά ο στρατός συγκεντρώ νεται για να κτυπηθεί και να υποχωρήσε ι. Τους συνιστά να φροντίσου ν, όσο μπορούν, να κάνουν ότι είναι δυνατό για να φύγει ο κόσμος. Αυτός είχε έρθει να πάρει την μητέρα του, αυτή μόνο είχε, να φέρει μήνυμα και να φύγει αμέσως. Μέσα στο καφενείο βρίσκεται και ο παλιός γερο-Δήμαρχος, ο Στεφανής ο Κασούρης, ακούει και παρακολου θεί τα πάντα. Μόλις λοιπόν μίλησε ο στρατιώτη ς και έφυγε, σηκώνεται ο γερο-Δήμαρχος και λέει:
-Άκουσε δω Δήμαρχε, τι κάθεσαι και συζητάς μ΄ αυτούς, τι θα μπορέσουν να σου προσφέρου ν αυτοί οι 30 Τούρκοι; Αν αυτοί κινδυνεύσ ουν από τους δικούς μας, εμείς είμαστε σε θέση να τους κρύψουμε και στον κόρφο μας ακόμη, αυτοί τι μπορούν να κάνουν για μας, που είμαστε χιλιάδες; Πήγαινε στη Δημαρχία και γράψε και στείλε ένα γράμμα στην Πόλη στον Καβουνίδη να στείλει τα βαπόρια του να μας πάρει να σωθούμε, γιατί αλλιώς σωσμός δεν υπάρχει.
Τα λόγια του γερο-Δημάρχου ήσαν σοφά, ήσαν προφητικά, ήσαν η πραγματικ ή σωτηρία.
   Ναι, ναι Δήμαρχε, αυτό να κάνεις, φώναξαν όλοι στο καφενείο.
Και ο Δήμαρχος σηκώθηκε, πήρε μαζί του τον γραμματέα της Δημαρχίας, τον δάσκαλο Γιώργο Νικολόπου λο, πήγαν στη Δημαρχία και έγραψαν το γράμμα. Κατεβαίνο υν και στο λιμάνι να βρουν μοτόρι για να το στείλουν, αλλά που να βρεθεί μοτόρι. Η αγωνία κορυφώνετ αι δεν μπορεί πια να την κρύψει κανένας. Και Να! Το μοτόρι φάνηκε στ΄ Αρμουτζή στον πέρα κάβο, είναι φορτωμένο εμπορεύμα τα του Αρμόδιου Στεργίου. Φθάνει στη μικρή σιδερένια σκάλα (μόλο), ο καπετάνιο ς πετά τον κάβο (παλαμάρι) να του τον δέσουν, αλλά εκείνοι τον ξαναπετού ν πίσω.
   Πάρε το γράμμα αυτό και φύγε αμέσως για την Πόλη, να το πας στον Καβουνίδη, να στείλει τα βαπόρια να σωθούμε του λένε.
   Να ξεφορτώσω, να πάρω πετρέλαιο και να φύγω.
   Μη ξεφορτώνε ις, φύγε όπως είσαι, του φωνάζουν και να κάψεις το πετρέλαιο του Στεργίου που κουβαλάς (στο φορτίο ήταν και μερικά βαρέλια πετρέλαιο). «Φύγε» του φωνάζει και ο Στεργίου. Το μοτόρι ξαναβάζει πλώρη για την Πόλη και πηγαίνει το μήνυμα της σωτηρίας στον Καβουνίδη .
Και πράγματι ήταν η κατάλληλη ενέργεια στην κατάλληλη ώρα. Στις 25 Αυγούστου ο Τούρκικος στρατός κατέλαβε το Μπαλού Κεσέρ και το Ινεγκιόλ, όχι πολλά χιλιόμετρ α από μακριά μας, και πλησίαζε την Προύσα. Οι μάχες μαίνονται στην περίχωρα της Προύσας, Μπάσκιοϊ, Μιχαλίτσι και ως την Πάνορμο. Στις 28 Αυγούστου Γάλλοι καταλαμβά νουν τα Μουδανιά για να (προστατέψ ουν) τα τρένα και τους άμαχους. Η προδοσία είχε συντελεστ εί, τ’ αργύρια της προδοσίας είχαν καταβληθε ί. Παράλληλα είχε εκδηλωθεί ενδιαφέρο ν για την φύλαξη των Τεμένων στην Προύσα από Άγγλους, Γάλλους και Ιταλούς.
29 Αυγούστου, νωρίς-απόγευμα. Το πρώτο πλοίο της σωτηρίας φτάνει. Ο Καβουνίδη ς ανταποκρί θηκε στην έκκληση και, πάντα αυθόρμητο ς και καλός πατριώτης, δεν στέλνει μόνο τα δικά του τα βαπόρια, αλλά ναυλώνει κι ένα Εγγλέζικο φορτηγό το «Τζένεραλ Γκόρντον» και το στέλνει. Βγάζει ακόμη το πλοίο του από επισκευή και το στέλνει κι αυτό ρυμουλκού μενο στην Τρίγλια. Έχει στείλει με το μοτόρι μήνυμα να είναι όλοι έτοιμοι στην παραλία να τους παραλάβει . Πρώτο το μικρό επιβατηγό το «Χελιδών» φορτώνει κόσμο και τον μεταφέρει στο μικρό νησάκι Καλόνυμος (ή Καλόλιμνο ς) και ξαναγυρίζ ει και ξαναφορτώ νει. Ακολουθεί το ναυλωμένο εγγλέζικο «Γκόρντον». Φόρτωσε κι αυτό και φεύγει για να βγάλει τους Τριγλιανο ύς στην Τένεδο. Ακολουθεί το «Τρίγλια», που κάνει δυο δρομολόγι α. Το πρώτο προς Ραιδεστό και το δεύτερο προς Τένεδο, ακολουθού ν το «Αιγαίον» και τελευταίο το «Βιθυνία». Το «Αιγαίο» ήταν και αυτό ναυλωμένο από τον Καβουνίδη και τράβηξε προς Πειραιά και το «Βιθυνία» τράβηξε προς Θεσσαλονί κη. Λίγες μέρες αργότερα τ΄ άλλο βαπόρι του Καβουνίδη, το «Ευστράτιος», κατεβαίνο ντας από Ρουμανία, μ΄ εντολή του Καβουνίδη παρέλαβε όσους Τριγλιανο ύς παρέμεναν ακόμη στη Ραιδεστό και τους μετέφερε στη Θες/νίκη ή στον Πειραιά, όπου εκείνοι ήθελαν. Η καλή μοίρα της τύχης της χάρισε ένα τέτοιο τέκνο, έναν τέτοιο άνθρωπο, έναν άνθρωπο τόσο δοσμένο στην Πατρίδα και στους πατριώτες του, που σ΄ αυτή την κρίσιμη στιγμή, έγινε ο Σωτήρας μας.
Και δεν ήταν μόνο ΑΝΘΡΩΠΟΣ, ένας ΠΑΤΡΙΩΤΗΣ ο Φίλιππος Καβουνίδη ς, ήταν και ένα ατρόμητο ΠΑΛΙΚΑΡΙ. Αγνοώντας τη θανατική του καταδίκη από τους Τούρκους και τις παρακλήσε ις της γυναίκας του Αικατερίν ης να μην έρθει ο ίδιος στην Τρίγλια, μήπως αναγνωρισ θεί και συλληφθεί, αυτός όχι μόνο ήρθε στην Τρίγλια με τα βαπόρια, για να επιβλέψει τη φόρτωση, αλλά, παίρνοντα ς και μερικούς ανθρώπους του πληρώματο ς και μερικούς ψύχραιμου ς Τριγλιανο ύς, βγήκε στη Τρίγλια, πήγε στο σχολείο, πήρε όλα τα όργανα της Φιλαρμονι κής κι ύστερα πήγαν στις εκκλησίες, απ΄ όπου σήκωσε όσα μπορούσε από τα ιερά κειμήλια, την Παντοβασί λισσα, την Αγία Επίσκεψη, Ευαγγέλια, Σταυρούς, δισκοπότη ρα, εξαπτέρυγ α κ.ά.
Η τραγωδία της επιβίβαση ς των κατοίκων στα πλοία είναι γνωστή και χιλιογραμ μένη. Μέσα σ΄ αυτή τη σκοτεινή κόλαση, μέσα σ’ αυτή τη φοβερή κοσμοχαλα σιά, και ενώ ο ήλιος αργόσβυνε στον ξεθωριασμ ένο ουρανό, η Τρίγλια είχε αδειάσει, οι Τριγλιανο ί έπαιρναν το δρόμο του άγνωστου, το δρόμο της περιπέτει ας. Δεν θα ξανάβλεπα ν πια ΠΟΤΕ την ΤΡΙΓΛΙΑ. Γι΄ αυτούς η ΩΡΑ ΜΗΔΕΝ είχε σημάνει. Σε πολύ λίγες μέρες, η ώρα μηδέν σήμανε και για όλο τον Ελληνισμό της Μ. Ασίας με το ολοκαύτωμ α της Σμύρνης και τον τραγικό απαγχονισ μό του ΤΡΙΓΛΙΑΝΟ Υ δεσπότη της ΧΡΥΣΟΣΤΟΜ ΟΥ ΚΑΛΑΦΑΤΗ.

Πέντε χωριανοί, αρνήθηκαν να εγκαταλεί ψουν το χωριό.
   Εμείς δεν φεύγουμε, στείλαμε τις γυναίκες μας, τα παιδιά. Εμείς θα μείνουμε μια-δυο μέρες όσο μπορέσουμ ε. Άιντε στο καλό.
Ήταν οι: Θεολόγος Καγιάς, Αντώνης Λέου (Κουκής), Λεωνίδας Τζιτζιφύλ λης, Νικόλαος Καρτηρλής και  Αναστάσης Πιτακάς.
Πριν γύρει ο ήλιος, άρχισαν να μπαίνουν στο χωριό Τούρκοι στρατιώτε ς άτακτοι, εξαγριωμέ νοι και οι Τούρκοι του χωριού ήδη διαγούμιζ αν, γλεντούσα ν τη νίκη τους και βασάνιζαν τους πέντε Τριγλιανο ύς που είχαν μείνει στο χωριό. Αφού τους γύμνωσαν τελείως, τους έδιναν μικρές μαχαιριές, για να αργοπεθαί νουν από την αιμορραγί α και όταν ήταν πια πτώματα κι ελαφρά ανάσαιναν, τους έβαλαν μέσα σ’ ένα σακί τον καθέναν κι έβαλαν τα άλογα με τους μεθυσμένο υς Τσέτες και με στρατιώτε ς καβάλα, τους ποδοπάτησ αν και τους αποτελείω σαν. Τώρα γιατί οι άνθρωποι αυτοί έμειναν στο χωριό, ενώ θα μπορούσαν κάλλιστα να φύγουν, είναι κάτι πολύ περίεργο, ίσως η μεγάλη αγάπη τους για την Τρίγλια… ίσως… ίσως… Ήθελαν εκεί ν’ αφήσουν τα κόκκαλα τους και τ’ άφησαν. Παραλίγο να ήταν και ο πατέρας μου ο έκτος της παρέας, που έλειπε στη Προύσα για δουλειές (*).
Έτσι κάπως έπεσε η αυλαία. Οι Τούρκοι πέτυχαν τον σκοπό τους. Ο ξεριζωμός των Ελλήνων είναι γι’ αυτούς γεγονός.

(*) http://www.triglianoi.gr/index.php?topic=1290.msg2045;topicseen#new


Αποσυνδεδεμένος Μέλος Φόρουμ

  • Global Moderator
  • ****
  • Συγχαρητήρια
  • -Δώσατε: 48
  • -Λάβατε: 92
  • Μηνύματα: 322
  • Τόπος: Θεσσαλονίκη
  • Επιβράβευση του μέλους απο : 94
  • Φύλο: Άντρας
Απ: Θ. Πιστικίδη: Αντίστροφη Μέτρηση- «Ώρα Μηδέν» -Ξερίζωμα
« Απάντηση #1 στις: 21 Αύγουστος 2015, 10:23:58 μμ »
  • Publish
  • Μπράβο Ευγενία. Συγχαρητή ρια για την ανάρτηση.
    Ο Θανάσης Πιστικίδη ς σε ένα εξαιρετικ ό κείμενο, διασώζει γεγονότα και λεπτομέρε ιες από εκείνες τις δύσκολες μέρες που μείναν χαραγμένε ς στις καρδιές ολων των Τριγλιανώ ν πρώτης γενιάς και αποτελούν κληρονομι ά μνήμης για όλους τους απόγονους Τριγλιανώ ν. Ας μην ξεχάσουμε ποτέ, τον μεγάλο ευεργέτη Φίλιππο Καβουνίδη, την αποτελεσμ ατική συμβολή του Κασούρη, την ωριμη στάση του Αρμόδιου Στεργίου και φυσικά τον πολυγραφό τατο Θανάση Πιστικίδη .

    Αποσυνδεδεμένος Μέλος Φόρουμ

    • Global Moderator
    • ****
    • Συγχαρητήρια
    • -Δώσατε: 0
    • -Λάβατε: 72
    • Μηνύματα: 218
    • Age: 71
    • Τόπος: Πάτρα
    • Επιβράβευση του μέλους απο : 82
    • Φύλο: Γυναίκα
    • Γονείς: Στράτος & Γεωργία Μυτιληναίου/ Πιστικίδου
    Απ: Θ. Πιστικίδη: Αντίστροφη Μέτρηση- «Ώρα Μηδέν» -Ξερίζωμα
    « Απάντηση #2 στις: 23 Αύγουστος 2015, 11:52:33 πμ »
  • Publish
  • Αντιγράφο ντας το απόσπασμα αυτό σκεφτόμου να πως μια σωστή απόφαση την σωστή στιγμή (από τους Τριγλιανο ύς προεστούς) και η γρήγορη ανταπόκρι ση του Φ. Καβουνίδη, αλλάξανε το ρου της ιστορίας και της μοίρας του χωριού όλου.

    Αν αργούσανε έστω και λίγο θα τους είχανε σφάξει, άρα, εσύ και γω καθώς και πολλοί άλλοι, μπορεί να μην είχαμε καν γεννηθεί (γιατί θα είχαν σκοτωθεί οι γονείς μας). Η Ραφήνα και η Ν. Τρίγλια μπορεί ποτέ να μην είχαν δημιουργη θεί, τα κειμήλια που σώσανε μπορεί να είχαν χαθεί για πάντα…
    Οι άνθρωποι αυτοί λοιπόν, είναι πραγματικ οί ΣΩΤΗΡΕΣ ενός ολόκληρου χωριού. Υπάρχουμε και εμείς και τα χωριά μας τώρα, γιατί αυτοί, μονιασμέν οι, χωρίς δεύτερες σκέψεις και κωλυσιεργ ίες έκαναν το σωστό.