Αποστολέας Θέμα: Από την Προύσσα φύγαμε στις 4 Νοεμβρίου του 1918...  (Αναγνώστηκε 1868 φορές)

0 μέλη και 1 επισκέπτης διαβάζουν αυτό το θέμα.

Αποσυνδεδεμένος Μέλος Φόρουμ

  • Global Moderator
  • ****
  • Συγχαρητήρια
  • -Δώσατε: 48
  • -Λάβατε: 92
  • Μηνύματα: 322
  • Τόπος: Θεσσαλονίκη
  • Επιβράβευση του μέλους απο : 94
  • Φύλο: Άντρας
...Από την Προύσσα φύγαμε στις 4 Νοεμβρίου του 1918, και φθάσαμε το βράδυ στην Τρίγλια. Την άλλη μέρα βοηθήσαμε λίγο στην καθαριότη τα του σπιτιού. Μετά παίρνουμε τα καλάθια, εγώ και ο Κώστας μας, και πάμε να μαζέψουμε ελιές (τσαμπολόι) από τα διάφορα ελαιοτόπι α όπου γεμίσαμε δυο καλάθια. Αφού φάγαμε το μεσημέρι, ξαναπήγαμ ε και μαζί μας ήρθαν και τα άλλα αδέλφια μας και έτσι, ως το βράδυ, μαζέψαμε αρκετές ελιές. Θυμάμαι ότι τις βάζαμε σε μία σκάφη και, μετά, από μερικές κάναμε αρκετό λάδι και τις άλλες τις αλατίσαμε . Ο πατέρας μας άνοιξε το μπακάλικο, συνεταιρι κά, με τον Δ. Συρκιόγλο υ ο οποίος έβαλε και τα χρήματα.

Τη Δευτέρα 8 Νοεμβρίου άνοιξε το σχολείο. Πήγαμε εγώ, ο Κώστας, η Χαρίκλεια και η Κατίνα. Απορώ πως, σε τρεις μέρες, καθαρίσαν ε το σχολείο, βρήκαν   δασκάλους   κ.λ.π.   Στο   σχολείο,   μας   γράψαν   στην τάξη που δηλώσαμε. Εγώ δήλωσα τρίτη. Μας παίρνει η κ. Ανθή Ντουμπανά και μας πάει επάνω,  στην τετάρτη αίθουσα. Μας γράφει στον κατάλογο. Βιβλία είχαμε από την Προύσσα. Και αρχίσαμε τα μαθήματα. Δάσκαλο» τότε ήταν: ο Γ. Νικόπουλο ς, η Ανθή Ντουμπανά, ο Ε. Αντωνιάδη ς, ο Δημ. Μαστραλέξ ης, η Ευάν. Καβουνίδο υ, η Σμαρώ Τσέμκου, η Φωτεινή Μπουγλήτσ η, η Σοφ. Σπίρτου. Παιδονόμο ς ήταν ο Ιουστίνος Χάσικος. Την πρώτη μέρα παρευρέθη και ο έφορος Δημήτριος Τακάς. Ο Διευθυντή ς Σ. Σωτηριάδη ς ήρθε μετά τις γιορτές. Συμμαθητέ ς, στην τρίτη τάξη, είχα τους παρακάτω: Χαρ. Ψάλτου, Χαρ. Τσίτερ, Αν. Καλπάκη, Σοφ. Καλπάκη, Χρυσ. Καλαϊτζή,  Μ.  Παρένη, Μαρ. Καραγιάνν η,  Μ. Μυτη-λινού,   Μαγδ.   Κελεπούρη,   Ολ.   και   Φωφ,   Μουντανιώ τη, Ασπ. Πινιώτη.
Τα δε αγόρια ήταν οι εξής:
Μ. Καλπάκης, Π. Καλεμκερή ς, Αθ. Στυλιανού, Π. Μαστραντώ νης, Θεοδ. Ευθ. Α. και Θιοδ. Θεολ. Τσαρτσαβα τσίδες,
Αρ.  Ασθενίδης,  εγώ,   Ηρ.  Μπαρμπορο κτσής,  Γ.  Κούτρης,
Ιωαν. και Μαν. Καρατζίδε ς.
Τον άλλο χρόνο ήρθαν η Μαρ. και ο Γεωργ. Καλεμκερή .

Τα Χριστούγε ννα λέγαμε τα κάλαντα στα καφενεία. Πήγαμε μία φορά στην Κυψέλη, γεμάτη κόσμο.  Εκεί μας ζήτησαν να τραγουδήσ ουμε το νέο τραγούδι που είχαμε μάθει στο σχολείο. Πάμε να κάνουμε αρχή, δεν τα καταφέρνο υμε. Ενας του καφενείου μας κάνει την αρχή: «Τώρα που η γαλανή σημαία μας μες στην Κωνσταντι νούπολη κυματίζει ...» τραγουδάμ ε και εμείς και τα πήγαμε μια χαρά!

Στο μαγαζί του πατέρα μου υπήρχε και ένα μαγκάλι σιδερώματ ος φεσιών που είχε ύψος τραπεζιού, οκτώ καλούπια μπρούντζι να, με τα «θηλυκά» τους και με διαφορετι κά μεγέθη και, όπου ταίριαζε το μέγεθος του κεφαλιού, βάζαμε το φέσι και το σιδερώναμ ε.
Εγώ, μία φορά, πρότεινα στον πατέρα μου να το εκμεταλλε υτούμε γιατί, παλαιά, στις γιορτές, το βγάζανε έξω τα τσιράκια του μαγαζιού μας, και μάζευαν αρκετά γρόσια. Ο πατέρας μου όμως απάντησε: «Δε βλέπεις που δε φορούν τώρα φέσια;»

Ολες τις γιορτές και τα Σάββατα, τα απογεύματ α πηγαίναμε και καθαρίζαμ ε πίτσια. Αφού οι Ματζίρηδε ς, που ήταν Μακεδόνες, δεν είχαν ιδέα από ελαιόδενδ ρα και τα άφηναν ακλάδευτα .

Οταν ήμασταν στην Προύσσα, όλα τα παιδιά είχαμε έναν καημό: να είμαστε θαλασσινο ί και να μη ξέρουμε πλέξιμο. Στην Τρίγλια, όταν έκανε καλό καιρό, κατεβαίνα με στη θάλασσα και κάναμε όνειρα. Κατά το Φλεβάρη έκανε μερικές καλές μέρες και πολλά παιδιά κάναμε μπάνιο, αλλά καναδυό έπαθαν πνευμονία . Εμένα με βρήκε πάλι εκείνη η δυσεντερί α που είχα πάθει στην Προύσσα. Μ' έτρωγε όμως ο καημός να είμαι κοντά στη θάλασσα και να μη μπορώ να κολυμπήσω . Επειδή γρίνιαζα, η μάνα μου μου έλεγε να κάνω υπομονή μέχρι του Γονατισμο ύ. Μόλις ήρθε η μέρα εκείνη, εμένα φυσικά δε μου είχε πιάσει ύπνος, σηκώθηκα πρωί-πρωί, φώναξα και καναδυό φίλους και τρέξαμε στη θάλασσα. Τόση ήταν η λαχτάρα μου! Βγάζω τα ρούχα μου και πηδώ από τη Μύτη προς τα έξω διότι το μέρος ήταν βαθύ. Με το θάρρος που είχα, αμέσως έπλεξα. Η χαρά μου δεν περιγράφε ται! Αμέσως βγαίνω έξω, ντύνομαι και πηγαίνω προς την εκκλησία για να βρω παιδιά να τα δείξω πως κολυμπάω. Από την ημέρα αυτή έγινα άφθαστος στο κολύμπι.
Αυτή την άνοιξη του 1919 δεν μπορώ να περιγράψω τη χαρά του κόσμου.
Ηρθαν τα παλικάρια από την ξενιτιά για να παντρευτο ύν. Αυτοί που κρύφτηκαν και γλύτωσαν από το στρατό, ήθελαν να παντρευτο ύν.
Τα κορίτσια το ίδιο. Αυτά, κάθε μέρα, έκαναν μπαλούς στα σπίτια τους. Τραγουδού σαν, χόρευαν, ήταν σαν να κακάριζαν!
Οι δρόμοι, τα βράδια, γέμιζαν κόσμο. Τα παλικάρια, στα καφενεία τραγουδού σαν και χόρευαν. Στα πανηγύρια γινόταν πανζουρλι σμός. Πολλοί έστελναν χρήματα από την Αμερική στους δικούς τους. Ανοιξαν οι δουλειές. Τα καφενεία έφεραν λατέρνες, φωνόγραφα . Τότε έγιναν τόσοι γάμοι, όσοι δεν έγιναν ποτέ. Την Δευτέρα του Πάσχα, στο πανηγύρι στο Μοναστήρι των Πατέρων γέμισε η Τρίγλια παλικάρια, ήρθε ένα βαπόρι από την Κίο με πανηγυρισ τάς. Ηρθαν άλλοι από τα Μουντανιά, από την Προύσσα, κ.λ.π. Εγινε ένα πανηγύρι αξέχαστο.

Τώρα, π να γράψω για την Πρωτομαγι ά αυτής της χρονιάς. Ξεφάντωσα ν όλοι στο καζίνο, στην πλατανιά, στα καλάμια. Παντού. Εκεί στην πλατεία που ήταν οι στέρνες του Μοναστηρι ού, με τα πολλά δένδρα, άνοιξαν ένα μεγάλο χορό, όλο το χωριό χόρευε.
Μόλις βράδιασε, όλοι μαζί, με τραγούδια και χαρές, πήγαν μέχρι την θάλασσα. Εκεί ο Απόστολος Μαθιάς, αφού ευχαρίστη σε όλους για τη μεγάλη παρέα, ευχήθηκε κάθε χρόνο να γίνεται το ίδιο και παρακάλεσ ε όλους να διαλυθούν ήσυχα.

Εκείνη τη χρονιά, το Φλεβάρη του 1919, έγιναν εκλογές για εφοροδημο γέροντες. Εμείς, περίεργοι, καμιά δεκαριά παιδιά, πήγαμε και παρακολου θήσαμε τος εκλογές. Κανένας δεν δεχόταν να γίνει. πρόεδρος. Με τα παρακάλια έβαλαν τον Σωκράτη Κελεμκερή . Εβγαλαν συμβούλου ς: τον Ν. Καλπάκη, τον Γ. Τακά, τον Κ. Λούτζογλο υ, τον Αρ. Στεργίου, τον Ιορ. Πετράκογλ ου. Ορισαν και τρεις για τη σχολική επιτροπή, με πρόεδρο τον Δημ. Τακά. Και για την αγροφυλακ ή έβγαλαν τρεις, με πρόεδρο τον Β. Γκικάδη.
Το Τουρκικό κράτος τότε, είχε παραλύσει: ούτε φόρους μάζευε, ούτε μπορούσε να διοικήσει, ούτε νομίσματα έκοβε.
Μία φορά παρουσιάσ τηκε μεγάλη ανάγκη ρευστών χρημάτων. Τότε οι εκκλησίες, στις πόλεις και στα χωριά, έκοψαν μικρά χάρτινα νομίσματα με τη δική τους εγγύηση. Αυτό ανακούφισ ε τον κόσμο. Τα «πούλια», όπως τα έλεγαν, περνούσαν τότε και από χωριό σε χωριό.
Η χαρά του κόσμου αυτή τη χρονιά είχε και ένα άλλο λόγο: όταν οι σύμμαχοι κατέλαβαν την Πόλη, την μοιράστηκ αν σε φρουραρχε ία. Απ' αυτά είχε και η Ελλάς ένα
στο   Χαϊνταρπα σά,   με   φρούραρχο   τον   Ταγματάρχ η   Κ. Βλαχόπουλ ο.
Τότε   ορίσθη   ύπατος   αρμοστής   Κωνσταντι νοπόλεως   και παραλίων ο Εγγλέζος Αμστερν.
Διαδόθηκε, τότε, ότι όλα τα παράλια της Προποντίδ ος και τα στενά θα γίνουν διασυμμαχ ικά. Οι εφημερίδε ς, κάθε μέρα, έγραφαν ότι το βάθος θα είναι 10 χλμ., πότε 20 χλμ. Εμείς, όπως όλος ο κόσμος, χαρά! Φανταστήτ ε τα μέρη μας να γίνουν διεθνή. Να μην έχουμε ανάγκη και φόβο από πολέμους.
Γι΄ αυτό, κάθε μέρα, ρωτούσαμε το δάσκαλο μας, τον Γ. Νικόπουλο, ένα εξαιρετικ ό δάσκαλο: «Κύριε, πώς θα γίνει, κατά φρουραρχε ία, όπως στην Πόλη; Ή θα μας μοιρασθού ν κατά περιφέρει ες; Θα είναι ύπατος ο Αμστερν; Πότε θα γίνει, με την υπογραφή της ειρήνης;» Αυτά και πολλά άλλα ρωτούσαμε . «Ζήτω η διεθνής θάλασσα! Ζήτω τα διεθνή παράλια!»

Κατά τον Ιούνιο ιδρύθηκε ο μουσικός σύλλογος. Πρόεδρο εκλέξανε τον Ν. Αμουτζα, συμβούλου ς: τον Ιωσ. Μποντό, ' τον Δ.   Χατσηαποσ τόλου,   τον Απ.   Μαθιά  και  Ευθ.   του Λαζ. και τον Αλ. Μαστραντώ νη.
Ο δάσκαλος της μουσικής, Θεοφάνης Κελέκης, φρόντιζε και μάζευε τα παιδιά και, κάθε βράδυ, κάναμε μαθήματα της θεωρητική ς μουσικής.
Από τον Ιούλιο του 1919 έως το Μάρτη του 1920, ήρθαν τα όργανα. Τα παιδιά είμαστε τα εξής: εγώ, ο Θεοδ. και Ευθ. Ζαρζαβατσ ή, ο Κ. και Σ. Βάμβακα, ο Σωτ. Σγουρής, ο Γ. Μητηληνός, ο Κοσμ. Καλπάκης, ο Αθ, Φωτιάδης, ο Μ. Ντεβετζής, ο Στ. Ευστρατιά δης, Κ. Βε-λισσάρης, Κ. Χατσηανασ τασίου, Σ. Διαμαντάκ ης, Στρ. Λούτζογλο υ, Στ. Μαθιάς, Ιορδ. Πραξίας, Γ. Πατρής, Ν. Παππανικό λα, Χρ. Νιστάζος, Ν. Τσέμκος, Αλ. Καραδιαμά-ντης, Χρήστος Καράθανος, Π. Παππαβασι λείου. Μετά ήρθαν και Π. Μαστραντώ νη, Θ. Α. Ζαρζαβατσ ής και Μ. Καλπάκης.
Μόλις ήρθαν τα όργανα τα μοιρασθήκ αμε και αμέσως μάθαμε να παίζουμε 2-3 τεμάχια και αρχίσαμε να παίζουμε
στις πλατείες, στα πανηγύρια και όπου αλλού.

Την άνοιξη του 1920 τα πράγματα άλλαξαν, Στην Αγγλία, στις εκλογές, έχασε ο Λοϊζσόρζ, ανέλαβαν οι εργατικοί Μακντόναλ δ και Μπάλτουϊν . Στη Γαλλία, έπεσε ο Κλεμανσώ και ανέλαβε ο Πουαγκαρέ . Στην Ιταλία, αναταραχέ ς: ο Κόμης Σφόρτσα ήθελε από κάπου να κρατηθεί και κατηγορού σε την Αγγλία ότι έφαγε τα πετρέλαια της Μουσούλης .
Τότε φάνηκε ότι ο επαναστάτ ης Κεμάλ έλεγχε την κατάσταση . Οι σύμμαχοι κατηγορού σανε ο ένας τον άλλο. Οι Τσέτες, ένοπλοι αντάρτες, δρούσαν παντού. Πού να τολμήσουν οι Αγγλοι πια να έρθουν στα παράλια μας όπως ερχόταν κάθε μέρα; Παντού βρισκόταν ε άνθρωποι του Κεμάλ.
Μια μέρα έρχονται 150 Τσέτες στο χωριό υπό τον Χακή. Εμείς κάμαμε μπάνιο και βλέπουμε να έρχονται προς τη Μύτη 5-10 Τσέτες με τα άλογα για να τα κάνουν μπάνιο. Ολα τα ποιδιά παίρνουν τα ρούχα τους και τρέχουν προς τη Βάινού. Εγώ όμως ήμουν μακριά και δεν πρόλαβα να βγω από τη θάλασσα. Με φωνάζουν να κάνω μπάνιο στα άλογα τους, βάζω στη θάλασσα 4-5 και, με μία ευκαιρία, προσπαθώ να φύγω. Με πιάνει ένας, με δίνει με το μαστίγιο του 2-3 ελαφρά στα πισινά και μου δίνει το άλογο του να το μπανιάρω. Το έκανα και μετά έφυγα. Μία άλλη μέρα οι Τσέτες πιάσανε, στο χωριό, ένα Τσερκέζο (Τούρκος από τον Καύκασο), τον Νουρή και τον σκότωσαν.
Εκείνη την εποχή ο Τσερκέζος Ταβούτ ετάχθη με το μέρος του Σουλτάνου . Ενοπλος δρούσε μεταξύ Πανόρμου, Γκιουνές και Μεχαλίτσι . Τα πράγματα αγρίεψαν πολύ τότε. Μία μέρα έρχεται ένα απόσπασμα από τα Μουντανιά και παίρνει τον θείο Λυκούργο και τον πατέρα μου και τους πάει στα Μουντανιά, επειδή ο θείος Σωτήρης, εκεί, φιλοξένησ ε Εγγλέζους και τώρα κρυβότανε . Ο πατέρας μου είχε πολλές δουλειές τότε. Ο κλίβανος των κουκουλιώ ν έψηνε και δεν βρισκόταν στο χωριό άλλος να ξέρει τη δουλειά. Οι άνθρωποι που έφερναν τα κουκούλια…….

(απόσπασμα από το βιβλίο του Τριγλιανο ύ Λάζαρου Βελισσάρη, «Πορεία ζωής»)


Αποσυνδεδεμένος Μέλος Φόρουμ

  • Τριγλιανός Απόγονος
  • **
  • Συγχαρητήρια
  • -Δώσατε: 37
  • -Λάβατε: 4
  • Μηνύματα: 18
  • Τόπος: San Francisco
  • Επιβράβευση του μέλους απο : 4
  • Φύλο: Άντρας
Απ: Από την Προύσσα φύγαμε στις 4 Νοεμβρίου του 1918...
« Απάντηση #1 στις: 22 Απρίλιος 2013, 03:35:09 πμ »
  • Publish
  • Βασίλη συγχαρητή ρια,
    Καταπληκτ ικό το κείμενο και αντικειμε νικότατο. Ήξερα ότι υπάρχει το βιβλίο αλλά δεν το είχα διαβάσει, θα προσφέρει ς σημαντικέ ς υπηρεσίες στην Τριγλιανή υπόθεση άν το κατεβάσει ς στο σάιτ.

    Ευχαριστώ και πάλι

    Αλέκος Κοκκινίδη ς

    Αποσυνδεδεμένος Μέλος Φόρουμ

    • Administrator
    • *****
    • Συγχαρητήρια
    • -Δώσατε: 123
    • -Λάβατε: 18
    • Μηνύματα: 444
    • Τόπος: Ραφήνα
    • Επιβράβευση του μέλους απο : 26
    • Φύλο: Άντρας
    Απ: Από την Προύσσα φύγαμε στις 4 Νοεμβρίου του 1918...
    « Απάντηση #2 στις: 22 Απρίλιος 2013, 12:29:36 μμ »
  • Publish
  • Θα συμφωνήσω απόλυτα με τον Κο Κοκκινίδη, σχετικά με το βιβλίο.

    Σχετικά με το σχόλιο του:
    Παράθεση
    θα προσφέρει ς σημαντικέ ς υπηρεσίες στην Τριγλιανή υπόθεση άν το κατεβάσει ς στο σάιτ.

    Ευελπιστώ μετά το Πάσχα, πρώτα ο θεός, να ρυθμίσω κάποια φλέγοντα θέματα στο φόρουμ και θα υπάρξει ενότητα σχετική με τα βιβλία που έχουν γράψει Τριγλιανο ί, αλλά και αναφέροντ αι για τον τόπο μας, ώστε να τα ανεβάσουμ ε στο φόρουμ. Δουλειά δύσκολη που απαιτεί και κάποια ειδικά προγράμμα τα για να γίνει το σκανάρισμ α των.
    Όλοι μαζί, μπορούμε να ενημερώσο υμε αυτόν τον χρήσιμο χώρο, ώστε να τον έχουν οι νεώτερες γενιές, ως παρακαταθ ήκη την ιστορία των προγόνων μας.

    Αλλά και να γνωριστού με, αναπτύσον τας γνωριμίες - φιλίες, ενώνοντας κάθε Τριγλιανό Απόγονο.

    Αποσυνδεδεμένος Μέλος Φόρουμ

    • Global Moderator
    • ****
    • Συγχαρητήρια
    • -Δώσατε: 48
    • -Λάβατε: 92
    • Μηνύματα: 322
    • Τόπος: Θεσσαλονίκη
    • Επιβράβευση του μέλους απο : 94
    • Φύλο: Άντρας
    Απ: Από την Προύσσα φύγαμε στις 4 Νοεμβρίου του 1918...
    « Απάντηση #3 στις: 22 Απρίλιος 2013, 03:47:05 μμ »
  • Publish
  • Αυτό που αρχικά πρέπει να γίνει είναι να απογραφεί συστηματι κά όλο το υλικό που υπάρχει για την Τρίγλια. Αρχικά, τα βιβλία. Τίτλος, συγγραφέα ς, εκδ. οίκος, έτος έκδοσης, ISBN (για τα πιο νέα βιβλία) και φωτογραφί α του εξωφύλλου . Σε δεύτερη φάση συγκέντρω ση αυτών των βιβλίων (και αν δεν υπάρχουν δικαιώματ α τότε και ψηφιακά). Παρόμοιο πρέπει να γίνει στις φωτογραφί ες, στα αρχειακά κείμενα, στις γραπτές και προφορικέ ς μαρτυρίες, στα έργα τέχνης, στις εικόνες που φέρανε οι δικοί μας άνθρωποι από την Τρίγλια κλπ. Πρέπει να δημιουργη θεί μια βάση δεδομένων με όλο το υλικό. Μια αρχή έκανα με το αίτημα στην δική μας Gallery για συγκέντρω ση όλων των φωτογραφι ών από την Τρίγλια πριν το 1922. Πρέπει να ανοιχθεί ένα αντίστοιχ ο για κάθε έναν από τους ανωτέρω τομείς και αργότερα να στηθεί μια βάση δεδομένων για εύκολη αναζήτηση και εμφάνιση.

    alekostriglia

    • Επισκέπτης
    Απ: Από την Προύσσα φύγαμε στις 4 Νοεμβρίου του 1918...
    « Απάντηση #4 στις: 22 Απρίλιος 2013, 08:50:00 μμ »
  • Publish

  •