Αποστολέας Θέμα: ΝΕΩΚΟΡΟΙ- ΚΑΝΤΗΛΑΝΑΦΤΕΣ  (Αναγνώστηκε 2568 φορές)

0 μέλη και 1 επισκέπτης διαβάζουν αυτό το θέμα.

Αποσυνδεδεμένος Μέλος Φόρουμ

  • Global Moderator
  • ****
  • Συγχαρητήρια
  • -Δώσατε: 91
  • -Λάβατε: 44
  • Μηνύματα: 661
  • Τόπος: Ραφήνα
  • Επιβράβευση του μέλους απο : 56
  • Φύλο: Άντρας
ΝΕΩΚΟΡΟΙ- ΚΑΝΤΗΛΑΝΑΦΤΕΣ
« στις: 10 Μάιος 2010, 07:25:27 μμ »
  • Publish
  • ΝΕΩΚΟΡΟΙ- ΚΑΝΤΗΛΑΝΑ ΦΤΕΣ

       
     H λέξη νεωκόρος είναι σύνθετη, προέρχετα ι από τις αρχαίες λέξεις νεώς (= ναός) + κόρος (= σάρωθρο). Ο κόρος προέρχετα ι από το αρχαίο ρήμα κορέω=σαρώνω, σκουπίζω, καθαρίζω. Νεωκόρος= ο σαρώνων τον ναόν. Νεωκόρος είναι αυτός που φροντίζει για την καθαριότη τα, την τάξη και την ασφάλεια ενός ενοριακού ναού. Γενικά, ο νεωκόρος είναι ο λαϊκός, ο οποίος επιμελείτ αι και φροντίζει την εκκλησία,ενώ  παράλληλα είναι ο επιστάτης και φύλακας του ναού.   
    Στην Τρίγλια, τον νεωκόρο τον έλεγαν και καντηλανά φτη. Οι νεωκόροι πληρώνοντ αν από την εκκλησιασ τική επιτροπή, όπως οι ιερείς και οι ιεροψάλτε ς. Υπήρχαν και γυναίκες νεωκόροι(καντηλανά φτισσες).
     Ο κάθε καντηλανά φτης είχε την επιμέλεια  για πολλές δουλειές της εκκλησίας . Ήταν «πανταχού παρών». Καθάριζε την εκκλησία, καθάριζε και άναβε τα καντήλια και τους πολυέλαιο υς, φρόντιζε τα κηροπήγια και τα μανουάλια . Συμμετείχ ε στις λειτουργί ες και στα μυστήρια. Στόλιζε την εκκλησία κατά τις γιορτές.  Έκοβε το αντίδωρο, στα παιδιά το έδινε το ο καντηλανά φτης, ενώ οι μεγάλοι το έπαιρναν από το χέρι του παπά. Ο καντηλανά φτης συνόδευε με αναμμένο φανάρι τον ιερέα που φορούσε επιτραχήλ ιο και κρατούσε  τη Θεία Κοινωνία από την εκκλησία στο σπίτι  ετοιμοθάν ατου. Οι δυο βάδιζαν σιωπηλοί και ο κόσμος έκανε στον σταυρό του. Επίσης, ο νεωκόρος άναβε και κρατούσε το θυμιατό, κρατούσε την αγιαστούρ α στους αγιασμούς, ζέσταινε το νερό της κολυμπήθρ ας, χτυπούσε την καμπάνα κ.α.
    Μέχρι το 1871, οι ναοί της Τρίγλιας δεν είχαν καμπάνες, αλλά μόνο σιδερένια ή ξύλινα σήμαντρα. Τότε επιτράπηκ ε η χρήση των καμπανών στις εκκλησίες . Ο νεωκόρος χτυπούσε την καμπάνα με  καλλιτεχν ία, για να παράγει πανηγυρικ ούς, χαρμόσυνο υς ή θλιμμένου ς ήχους.
     
    Επιμέλεια: Στάθης Δημητρακό ς     

    Πηγές:
    1. «Λεξικό της Κοινής Νεοελληνι κής», ΑΠΘ, ΙΝΣ (Ίδρυμα Μανόλη Τριανταφυ λλίδη), Θεσσαλονί κη 1998.
    2. «Ελληνικό Λεξικό», Τεγόπουλο ς- Φυτράκης, Ελευθεροτ υπία 1993
    3. «Παιδεία», Πρότυπο Λεξικό της Νέας Ελληνικής, Εκδόσεις Σταφυλίδη, Αθήνα 1977.
    4.Εγκυκλο παίδεια «Υδρία».   
    5. Σταύρος Δ. Μαργαρίτη ς, «Μια οργανωμέν η ζωή της παλιάς Τρίγλιας της Μ. Ασίας» Τριγλιανά Λαογραφικ ά,  Σύλλογος Απανταχού Τριγλιανώ ν, Θεσσαλονί κη 2002.
    6. «Βρύλλειον Τρίγλεια», Τρύφωνος Ε. Ευαγγελίδ ου, Αθήναι 1934.

    Αποσυνδεδεμένος Μέλος Φόρουμ

    • Τριγλιανός Απόγονος
    • **
    • Συγχαρητήρια
    • -Δώσατε: 0
    • -Λάβατε: 0
    • Μηνύματα: 8
    • Επιβράβευση του μέλους απο : 0
    Απ: ΝΕΩΚΟΡΟΙ- ΚΑΝΤΗΛΑΝΑΦΤΕΣ
    « Απάντηση #1 στις: 13 Απρίλιος 2020, 08:51:15 μμ »
  • Publish
  •  :)Ο Στάθης Δημητρακό ς κάνει μια εξαιρετικ ή και πολυεπίπε δη δουλειά.  Θα έλεγα ότι είναι η "Βίβλος" των Τριγλιανώ ν της Ραφήνας.
    Η προσπάθει α αυτή θα πρέπει να αναδειχθε ί με την έκδοσή της. "Scripta manet", "Τα γραπτά μένουν", έλεγαν οι Λατίνοι, και είχαν από τότε δίκιο.
    Ο Δήμος κι ο Σύλλογος Τριγλιανώ ν είναι από αυτούς που μπορούν να συνδράμου ν σ΄αυτό. Ο πολιτισμό ς έχει προτεραιό τητα!