ΠΑΡΟΙΜΙΕΣ ΚΑΙ ΠΑΡΟΙΜΙΩΔΕΙΣ ΦΡΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΤΡΙΓΛΙΑΝΩΝ (Aλφαβητική κατάταξη Σ έως T)

[Στάθης Δημητρακός]

ΠΑΡΟΙΜΙΕΣ ΚΑΙ ΠΑΡΟΙΜΙΩΔΕΙΣ ΦΡΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΤΡΙΓΛΙΑΝΩΝ   

Συλλογή: Στάθης Δημητρακός (αλφαβητική κατάταξη-γράμμα Σ)

Σ' ένα τσουκάλι βράζουμε Σ' εσένα τα λέω πεθερά, για να τ΄ακούσει η νύφη Σ' έχω γραμμένο στα κιτάπια μου Σ' όσους μήνες  δεν  έχουν "ρο", το κρασί θέλει νερό Σα βδέλλα με  ρούφηξε το αίμα Σα  ντο σκύλο με ντη γάτα Σα θέλει η νύφη και ο γαμπρός , τύφλα να ΄χει ο πεθερός Σα με δεις, γράψε με!  Σα ντα χιόνια Σα ντη μύγα μες στο γάλα Σα το μπαρούτι παίρνει φωτιά Σα το μπόι μου πολλοί, σα τη γνώμη μου κανείς Σάββατο Κοντογιορτή Σάββατο νάναι μάστορη και ας είναι χίλιες ώρες. Σαββατογεννημένος Σάλεψε το μυαλό του Σαν σ΄αρέσει ΜπαρμπαΛάμπρο, ξαναπέρνα από την  Άνδρο Σαν την νύφη με την πεθερά Σαν το μολύβι στον αφρό και σα φελλός στο πάτο Σαν το σπίτι σου ούτε το παλάτι Σαν τον άμμο της θάλασσας Σαν το φάντη μπαστούνι Σαν το χιόνι μες στον κόρφο Σαν φασόν Σαν τον ποντικό στη φάκα Σανίδα Σωτηρίας Σαράντα πέντε Γιάννηδες ενός κοκκόρου γνώση Σε γράφω στα παλιά μου τα παπούτσια Σε κάθε τάβλα υπάρχει κι ο ρόζος της Σε καλή μεριά (ευχή) Σε μικρή λίμνη μεγάλα ψάρια μη γυρεύεις Σε παίζει στα δάχτυλα του Σε ποιόν τα πουλάς αυτά ; Σε πουλάει και σε αγοράζει Σε σφάζει με το μπαμπάκι. Σε φαγε ο σεβντάς Σε φαγουρίζει η μύτη σου; Ξύλο θα φας. Σήκω εσύ να κάτσω εγώ Σηκώθηκαν τα πόδια να δείρουν το κεφάλι Σηκώθηκε η τρίχα κάγκελο Σηκώνει μπαϊράκι με ψύλλου πήδημα Σηκώνει νερό το πράμα Σήκωσε ψηλά ντον αμανέ Σημεία και τέρατα Σημεία των καιρών Σήμερα είμαστε , αύριο δεν είμαστε Σήμερα είναι τσαγκαροδευτέρα Σήμερα έχει αύριο δεν έχει. Σιγά μην στάζει η ουρά του γαδάρου Σιγά τα αυγά. Σιγά τον πολυέλαιο! Σκά ο ήλιος ντη πέτρα Σκά ο τζίτζικας Σκας γάδαρο. Σκάσε και πλάνταξε Σκατά στο μεζάρι σου Σκατούλες μελεμενιές Σκεπάζουν τις πομπές τους Σκληρό καρύδι Σκότωνε τρελούς και πλήρωνε τζερεμέδες Σκύλα και Χάρυβδη

Σκυλίσια ζωή Σκύλοι να σε τραβάνε και μαύροι Σκύλοι να τα φάσι Σκύλος από μαντρί, άθρωπος από σόι Σκύλος που βαβίζει μην το ντονε φοβάσε Σόδομα και Γόμορρα Σόι πάει το βασίλειο Σούκανταρ η γλώσσα ντης, δύο πιθαμές Σουλούπι να σε πετύχει Σούρτα-φέρτα Σπάω το κεφάλι μου Σπέρνει ζιζάνια Σπίτι μου , σπιτάκι μου, φτωχοκαλυβάκι μου Σπίτι χωρίς Γιάννη, προκοπή δεν κάνει Σπουδαία τα λάχανα Στ΄ ανάθεμα και στην πικρή Στα καλά καθούμενα Στάσου Τούρκο να γιομίσω Σταγόνα στον ωκεανό! Στάχτη στα μάτια του κόσμου Στέκεται σούζα Στη Βαϊνού χορεύασι και στου Κιουρτσή απ' όξω Στεναχώρια μου μεγάλη και δέκα παπαγάλοι Στη βράση κολλάει το σίδερο Στη δούλεψή μου σ' είχα; Στη πουτάνα πουτανιές και στο μπαξεβάνη λάχανα Στη χάση και στη φέξη Στήθος μάρμαρο και καρδιά πατάτα Στην αναβροχιά καλό είν' και το χαλάζι Στις εννιά του μακαρίτη, άλλον βάζει μες στο σπίτι Στο "λέει¨" της δε την πιάνει καμιά Στο άψε σβήσε Στα καλάθια δε χωρεί και στις κούφες περισσεύει Στο πι και φι  και γλήγορα Στο πυρ το εξώτερον Στο σπίτι του κρεμασμένου δε μιλάνε για σκοινί Στο τέλος ξυρίζουν το γαμπρό Στο φαΐ και στο γαμίσι ο Θεός δεν κάνει κρίση Στολίστηκε σαν λατέρνα Στόμα έχει και μιλιά δεν έχει Στον γάμο σου θα κουβαλώ νερό με το κόσκινο Στον ίδιο παρονομαστή Στον καταραμένο τόπο ντο Μάη μήνα βρέχει Στον ουρανό σε γύρευα, στη γη σε βρήκα Στου κασίδη το κεφάλι, μαθαίνει μπαρμπεριό Στου κουφού την πόρτα όσο θέλεις βρόντα Στους στραβούς ο μονόφθαλμος βασιλεύει Στραβά, κουτσά και ανάποδα Στραβός βελόνα γύρευε μέσα σε αχερώνα Στραβός είναι ο γιαλός ή στραβά αρμενίζουμε; Συγγενείς από τα πέρα αμπέλια Συν Αθηνά και χείρα κίνει Συν γυναιξί και τέκνοις Συνελήφθη κλέπτων οπώρας Συνέριζε, μη ζηλεύεις Συνεχίζει το βιολί του Συνηθισμένα τα βουνά από τα χιόνια Σφάζει με το μπαμπάκι Σφάξε με αγά μου ν' αγιάσω. Σώθηκε από το στόμα του λύκου Σώθηκαν τα ψέματα Σώνει και καλά Σώσον, ελέησον

[Στάθης Δημητρακός]

ΠΑΡΟΙΜΙΕΣ ΚΑΙ ΠΑΡΟΙΜΙΩΔΕΙΣ ΦΡΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΤΡΙΓΛΙΑΝΩΝ    

Συλλογή: Στάθης Δημητρακός (αλφαβητική κατάταξη-γράμμα Τ)

Τ΄ ακριβό πράμα είναι και φθηνό Τ΄ αρκούδι 'κει που τρώει χορεύει Τ΄αμπέλια θέλουν αμπελουργούς και τα καράβια ναύτες Τ' Αγιαντρέα το κρύο αντρειεύει. Τ' ακούω βερεσέ Τα ΄θελε η αφεντιά σου Τα ΄κανε γυαλιά-καρφιά. Τα ΄κανε μούσκεμα Τα αμπέλια θέλουν αμπελουργούς και τα καράβια ναύτες. Τα απόσωσε όλα Τα αργύρια προδώσαν τον Χριστό Τα βαρέλια φορούνε στεφάνια αλλά κι αυτά ξεντουγέρνουνε Τα βάσανα γερνούν τον άθρωπο, όχι τα χρόνια Τα βγάζει στο σφυρί Τα 'βγάλε στη φόρα Τα βλέπει όλα ρόδινα Τα βρήκαν και έγιναν τακίμι Τα βρήκε μπαστούνια Τα γηρατειά είναι πιο βαριά κι από την πέτρα Τα δέοντα Τα δικά σου δικά μου και τα δικά μου δικά μου. Τα είπε απόξω- απόξω Τα είπε νέτα-σκέτα Τα είχαμε χύμα μας ήρτανε και τσουβαλάτα Τα έκανε απάνω ντου Τα έκανε μούσκεμα Τα έμαθε απόξω κι ανακατωτά Τα έρημα σταύρωσαν το Χριστό Τα ζώα μου αργά Τα θέλει ο πισινός του Τα ίδια Παντελάκη μου, τα ίδια Παντελή μου Τα ίδια της συχωρεμένης Τα κακάρωσε Τα καλά και συμφέροντα Τα καλά του Γιάννη θέλουν, το Γιάννη δε τον θέλουν Τα κάνατε πλακάκια Τα 'κανε από κούπες Τα κανε γυαλιά καρφιά Τα κανε θάλασσα Τα κανε ρόιδο Τα κάνε σκορποχώρι Τα κάνε τουρσί Τα κάνει μασούρι Τα καντάρια στις βαριές Τα κάστανα θέλουν κρασί και τα καρύδια μέλι... Τα κερνάς χάνεις, τα χρωστάς πληρώνεις Τα 'κούς κομπάρα; Τα 'κούω να λες. Τα λάθη είναι αθρώπινα Τα λάθη του γιατρού τα σκεπάζει ο παπάς Τα λέει ¨"ήξεις-αφήξεις" Τα λέει για την πεθερά για να τα κούει η νύφη. Τα λεφτά πάνε στα λεφτά Τα λόγια φέρνουν λόγια Τα μάτια σου δεκατέσσερα Τα μαύρα κατάστιχα Τα μεγάλα πνεύματα συναντιούνται Τα μεταξωτά βρακιά θέλουν επιδέξιους κώλους. Τα μισά της χιλιάδας πεντακόσια Τα ορφανά πορεύονται και οι χήρες κονομιούνται Τα παθήματα, μαθήματα Τα παιδιά του Ζεβεδαίου ποιόν είχανε πατέρα; Τα παίρνω απάνω μου Τα πάντα εν σοφία εποίησε Τα πάχη μου τα κάλλη μου Τα' πε χαρτί και καλαμάρι Τα πληρώσαμε παπορίσια Τα πολλά λόγια είναι φτώχια Τα ράσα δεν κάνουν τον παπά Τα σάβανα δεν έχουν τσέπες Τα σκάτωσε Τα σκόρπισε στους πέντε ανέμους Τα σπάσαμε Τα τάματα παντρεύουν παραλλάματα Τα τίναξε στον αέρα Τα υστερνά τιμούν τα πρώτα Τα φαινόμενα απατούν Τα φερε τάτσι-μιτσι-κότσι Τα φέρνει βόλτα Τα φόρτωσε στον κόκορα Τα φτιάξε με την... τάδε Τα χέρια ντου έχουν τρύπες Τα 'ψαλλε από την καλή και την ανάποδη Ταβάν ταμπουρού Τάζει λαγούς με πετραχήλια Τακλάδες κάνει Τάξε-τάξε Ταπί και ψύχραιμος Ταύτα είπε ο Καράς και απεβίωσε ο φουκαράς Τάχα μου, τάχα μου Τέλη αγαθά Τέλος καλά, όλα καλά Τεμενάδες κάνει Τεμπελιά κανταριά Τερτίπια δε χωρούνε Τετάρτη και Παρασκευή τα νύχια σου μην κόψεις και Κυριακή να μη λουστείς αν θέλεις να προκόψεις Τετέλεσται Τέτοια ώρα, τέτοια λόγια Τέτοιους φίλους να 'χεις,  τύφλα να' χουν οι εχθροί Τεφαρίκι πράμα Τζάμπα πράμα Τη φωτιά με τη μασιά την πιάνουν Την κεφαλήν επί πίνακι Την πάθαμε σαν Χιώτες Την προδοσία πολύ αγάπησαν, τον προδότη ουδείς Την Τυρινή και του Βαγιώ μπαίνει ο διάολος στο γιαλό Την τύφλα μες στα μάτια σου Της γειτόνισσας είναι πιο γλυκό Της γούνας μου μανίκι Της καλομάνας το παιδί το πρώτο είναι κόρη Της κοντής ψωλής τα μαλλιά της φταίνε Της Κυριακής χαράς και της Δευτέρας λύπης Της νύχτας τα καμώματα τα βλέπει η μέρα και γελά Της Παναϊας το παιδί Της παπαδιάς ο...και της επιτροπίνας κάθισαν και λογάριασαν πόσο τραβά ο μήνας Της πουτάνας το κάγκελο Της τύχης τα γραμμένα Της φυλακής τα σίδερα είναι για τους λεβέντες Της Χαλιμάς τα παραμύθια Της ψωλής του το χαβά Τι ΄ναι ο κάβουρας, τι 'ναι το ζουμί του Τι Γιάννης, τι Γιαννάκης. Τι γυρεύει η αλεπού στο παζάρι; Τι γυρεύεις αξυπόλυτος στα αγκάθια; Τι δώσαμε , τι πήραμε Τι είχαμε, τι χάσαμε Τι είχες Γιάννη, τι είχα πάντα Τι ζητάει η αλεπού στο παζάρι; Τι θα χάσει; Ντη τσόχα ή τα ραφτικά;   Τι κάνει νιάου, νιάου στα κεραμίδια ; Τι κάνεις Γιάννη; Κουκιά σπέρνω. Τι καπνό φουμάρει; Τι μέλει γενέσθαι; Τι να σε κάνει ο μάστορης όταν δε ξέρει τέχνη Τι σχέση έχει ο Φάντης με το ρετσινόλαδο; Τι τα θες , τι τα γυρεύεις Τι του λείπει του ψωριάρη, φούντα με μαργαριτάρι! Τι φρούτο είναι αυτός; Τι χαμπάρια μάστορα; Τι χάσκεις; Τι ψυχή έχει ; Τι ψυχή θα παραδόσεις; Τι ωφλαντίζεις; Τίναξε τα βάρδουλα Τίναξε τα πέταλα Τις λύπες τις γιατρεύει ο χρόνος Τις οίδε; Το  κρατάει Μανιάτικο Το ΄βανε στα πόδια Το ΄κανε σκυλομούσουρο Το ΄ριξα έξω Το ΄ριξε στο σορολόπ Το ΄σκασε αλά γαλλικά Το ΄να τονε βρωμάει  τ' άλλο ντονε μυρίζει Το Α και το Ω Το αγώι ξυπνάει τον αγωγιάτη Το άδικο δεν το θέλει ούτε ο Θεός. Το αίμα νερό δεν γίνεται και άμα γενεί δε πίνεται. Το αλάτι της γης Το ανφάν γκατέ Το βερεσέ πληρώνεις δυο φορές

Το γήρας ουκ έρχεται μόνον Το γοργόν και χάριν έχει.. Το γουδί το γουδοχέρι, με το κόπανο στο χέρι. Το δεσε κόμπο Το διαλάλησε ο ντελάλης Το έθιμο νικάει το νόμο Το έκανε ανατολικό ζήτημα Το έκανε καρικατούρα Το έκανε σκοινί γαϊτάνι Το έκανε χάσα Το έξυπνο πουλί από την μύτη πιάνεται Το ινάτι βγάζει μάτι Το ίσιωμα το έκανε τούμπα Το καθίκι, το Μαρίκι, το ραδίκι Το και το Το καλό αργεί να΄ρθει , το κακό κατεβαίνει από τα κεραμίδια Το καλό να λέγεται Το καλό πράμα αργεί να γίνει Το καλό το παλικάρι ξέρει κι άλλο μονοπάτι Το καλό το ρούχο απέ ντην ούγια φαίνεται Το καμε μεγάλη Σαρακοστή Το κάναμε χιλιόμουρο Το 'κανε σκυλομούσουρο Το κάτω κεφάλι τρώει το επάνω Το κισμέτ κανενός δε το ξέρεις Το κλουβί καλό και το πουλί μπούφος Το κλώτσου και του μπάτσου Το κορίτσι στο πεσούκι και η προίκα στο σεντούκι Το κρασί θέλει νερό τους μήνες που δεν έχει "ρο" Το κρίμα στο λαιμό του Το Μάρτη ξύλα φύλαγε, μην κάψεις τα παλούκια Το μάτι σου τ' αλλήθωρο που τρέχει τον κατήφορο Το μάτι του γαρίδα Το μεγάλο ψάρι τρώει το μικρό Το μεν πνεύμα πρόθυμον, η δε σαρξ ασθενής Το μερακλίδικο πουλί ποτέ φωλιά δεν κάνει Το μήλο κάτω απέ τη μηλιά θα πέσει Το μοναστήρι να ΄ναι καλά κι  από καλογέρους να Το μουνί και το χταπόδι όσο το χτυπάς απλώνει Το μουστάκι ντου ο Κουγιουμτζής αν το χτενίσει βγάζει μεροκάματο Το μυαλό ντης άλλου αρμενίζει Το μυαλό σου και μια λύρα και του μπογιατζή ο κόπανος Το μυαλό του γεννά Το να φέρνει τ΄ άλλο Το 'να χέρι νίβει τ' άλλο και τα δυο το πρόσωπο Το νερό του μικρού κι ο λόγος του μεγάλου Το ξένο πράμα είναι πιο νόστιμο Το ξεφούρνισε το μυστικό Το ξύλο βγήκε από τον παράδεισο Το ξύρισμα χωρίς "λίμα" Το πάθημα  έγινε μάθημα Το παιδί αν δεν κλάψει η μάνα δε το δίνει Το παίρνω απάνω μου Το παξιμάδι είναι βρεγμένο; Το παράσημο της ανοικτής παλάμης Το πεπρωμένο φυγείν αδύνατον Το πήρε αλακάπα Το πήρε από φόβο Το πήρε επάνω του Το πήρε στραβά Το πίκιουντου κατηβαίνει, το καθίκι ανεβαίνει         Το πλήρωμα του χρόνου Το πολύ το "κυρελέησον" το βαριέται και ο παπάς Το πολύ το πάνε κι έλα, φέρνει και κομμάτι τρέλα Το πολύξερο πουλί από την μύτη πιάνεται Το πράμα μιλάει μόνο του Το πράμα της τ' ορίζει κι όπου θέλει το χαρίζει   Το πρόβατο που φεύγει από το μαντρί το τρώει ο λύκος Το 'ριξα έξω Το 'ριξε στο αραλίκι Το σκουλαμέντο... θέλει γαράτα και ίψημα Το στραβό το ξύλο, η φωτιά το σιάζει Το σωστό να λέγεται Το σωστό σωστό και η οκά τρακόσια Το τραβάει το πετσί του Το τυρί το είδες, ντη φάκα δεν την είδες; Το φιλί του Ιούδα Το φτηνό το κρέας το τρώνε οι σκύλοι Το φυσώτο και δε κρυώνει Το 'χει τ' άστρο του Το χρυσάφι, το διαμάντι και μες στην κοπριά λάμπει Το χτηνό και το πτηνό Το' χω βάρος στην ψυχή μου Το χωριό κάνει τον παπά Το ψάρι βρωμάει απ' το κεφάλι Το ψέμα έχει κοντά ποδάρια Το΄να ντονε βρωμά τ' άλλο ντονε μυρίζει Το΄να παιδί καλό, τ΄άλλο γαμώ τη μάνα του   Το΄να πάνω στ΄άλλο ήρτανε Το΄πε και ο Κασούρης Τον αράπη κι αν τον πλένεις το σαπούνι σου χαλάς   Τον μεθυσμένο ο κάπελας ντον αγαπά, αλλά γαμπρό δεν τον κάνει Τον πλούτο πολύ εμίσησαν, τη δόξαν ουδείς Τόσα ξέρει, τόσα λέει Τόσο το χειρότερο Τόσος κι άλλος τόσος Τότενες ήταν τότενες Του Kουτρούλη ο γάμος Του Αγίου Δημητρίου γαδοροκαλόκαιρο Του ιδίου πωλείται Του ιδίου φυράματος Του καημένου του Μποχώρη, του την σκάσαν στο παπόρι! Του Κουτρούλη το πανηύρι Του παιδιού μου το παιδί, είναι δυό φορές παιδί Του σκοινιού και του παλουκιού Του σκύλου το μιλέτι Του χαρτοπαίχτη, του ψαρά και του αβτζή το πιάτο δέκα φορές είναι αδειανό και μια φορά γεμάτο Του 'χεσε τον γάδαρο Τούρκο κι  αν κάνεις φίλο βάστα κι ένα ξύλο Το'χει από γεννησιμιού ντου Το'χει κουσούρι Τραβάτε με κι ας κλαίω Τραβηγμένο από τα μαλλιά Τράβηξα του Χριστού τα πάθη Τράβηξε το σκοινί Τραγική ειρωνεία Τρεις κι ο κούκος Τρεις λαλούν και δυο χορεύουν Τρεις μέρες κρατά το θάμα Τρεις το λάδι, τρεις το ξύδι , τρεις και το λαδόξυδο Τρελός παπάς σε βάφτισε Τρέμει σα το ψάρι Τρέφε σκύλους ντο  χειμώνα, α σε φαν το καλοκαίρι. Τρέχα, γύρευε και Νικολό καρτέρει. Τρέχει και δε φτάνει Τρέχουν τα σάλια του Τρία κακά της μοίρας του Τρία πουλάκια κάθουνταν Τρις, τρις χειρότερα Τρίτη και δεκατρείς Τρίτη και φαρμακερή Τρώγεται με τα ρούχα του Τρώγονται  σα  ντο σκύλο με ντη γάτα Τρώγοντας έρχεται η όρεξη Τρώει κουτόχορτο Τρώει με δέκα μασέλες Τρώει τον αγλέουρα Τσακίρ κέφι Τσακώτε τον να σας τρατάρω Τσάντζαλα- μάντζαλα Τσίπα δεν έχει πάνου ντου   Τσοπλούκι της κενωνίας Τύπος και υπογραμμός Τυρί- ρομ, τυρί- ρομ...., τυρι-ρομ, τυρι-ρομ κι ένα κολιό Τύφλα στο μεθύσι Τυφλός τυφλόν οδήγαγε κι ηύραν κι οι δυο τον λάκκο Των φρονίμων ολίγα Των φρονίμων τα παιδιά πριν πεινάσουν μαγειρεύουν Τώρα θα μάθεις πως το τρίβουν το πιπέρι Τώρα που βρήκαμε τον παπά να θάψουμε πεντέξι Τώρα που έγινε η θάλασσα γιαούρτι, χάσαμε τα κουτάλια Τώρα πρόκοψες Τώρα σ΄ηύρα, τώρα στάσου Τώρα σε δίνει, αργότερα α σε δεινίζει Τώρα στα γεράματα, μάθε γέρο γράμματα