ΟΙ ΟΜΟΛΟΓΙΕΣ

[Στάθης Δημητρακός]

Οι Ομολογίες - με τον Κώστα Καρίπη 

Ο Κώστας Καρίπης ή Καριπόπουλος [Κωνσταντινούπολη 1895 - Αθήνα 1952] ήταν τραγουδιστής, συνθέτης, στιχουργός, οργανοπαίκτης, μια από τις πολύ σημαντικές μουσικές προσωπικότητες που ήρθαν από την Πόλη μετά το 1922. Αφού διάνυσε λαμπρή πορεία ως τραγουδιστής μεταξύ 1922 και 1932, ασχολήθηκε και με τη σύνθεση, ενώ παρέμεινε ως τον θάνατό του ο σημαντικότερος κιθαρίστας στον χώρο Ως τραγουδιστής ηχογράφησε το διάστημα 1928-1932 γύρω στα 50, κυρίως παραδοσιακά, τραγούδια, ενώ από το 1933 ως το 1947, περίπου άλλα 60 ως συνθέτης.

Οι ομολογίες (1928)

Το τραγούδι βασίζεται σε μία από τις παλαιότερες παραδοσιακές μελωδίες. Δημιουργήθηκε μετά την άφιξη των Ελλήνων από τη Μικρά Ασία στην Ελλάδα και σημείωσε μεγάλη επιτυχία. Οι κυβερνήσεις της εποχής μοίρασαν στους πρόσφυγες, έναντι μέρους της ανταλλάξιμης περιουσίας, ομολογίες, οι οποίες τη δεκαετία του 1930 έχασαν το μεγαλύτερο μέρος της αξίας τους.

«Ανταλλάξιμη περιουσία» ονομάστηκε η περιουσία των μουσουλμάνων που αποχώρησαν από την Ελλάδα με τη Συνθήκη της Λοζάνης του 1923. Η περιουσία αυτή έπρεπε να εκποιηθεί και το τίμημα να μοιραστεί από το ελληνικό κράτος στους Έλληνες πρόσφυγες, σε αντάλλαγμα της περιουσίας που έχασαν στη Μικρά Ασία. Ουδέποτε όμως επετεύχθη ο σκοπός αυτός.
Με χιουμοριστικό ύφος εξάλλου θίγεται μεταξύ άλλων και ο θεσμός της προίκας.

Αχ, κι αν δεν σου δώσει η μάνα σου ογδόντα ομολογίες,
Αχ, ογδόντα ομολογίες,
Άλλα λες κι άλλα μου κάνεις
Βάλθηκες να με τρελάνεις

Ωχ, και άλλα τόσα μετρητά, θα χάσει τις ελπίδες
Αχ, θα χάσει τις ελπίδες
Ντούρου ντούρου ντούρου ντούρου
Στην πλατεία Κουμουνδούρου (1)

Αχ, κι αν δεν σου δώσει η μάνα σου της Κοκκινιάς(2) το σπίτι
Αχ, της Κοκκινιάς το σπίτι
Άλλα λες κι άλλα μου κάνεις
Βάλθηκες να με πεθάνεις

Αχ, θα πά' να πάρω τη Μαριώ από τον Ποδονίφτη(3)
Αχ, από τον Ποδονίφτη
Άλλα λες κι άλλα μου κάνεις
Βρε Σμυρνιά θα με πεθάνεις

Αχ, αν δε σου δώσει η μάνα σου αμπέλι και χωράφι(4)
Αχ, αμπέλι και χωράφι
Άλλα λες κι άλλα μου κάνεις
Βρε Σμυρνιά θα με πεθάνεις

Αχ, και τότε, βρε κοπέλα μου, θα μείνεις για το ράφι
Αχ, θα μείνεις για το ράφι
Ντούρου ντούρου ντούρου ντούρου
Στην πλατεία Κουμουνδούρου

Αχ, κι αν δε σου δώσει η μάνα σου τα όσα σου 'χει τάξει
Αχ, τα ό σα σου 'χει τάξει
Άλλα λες κι άλλα μου κάνεις
Βάλθηκες να με τρελάνεις

Υπάρχει ένας ακόμη στίχος για να ολοκληρωθεί το νόημα του τραγουδιού:
Μες στου Φαλήρου τα νερά να πά' να σε πετάξει
Αχ, να πά' να σε πετάξει
που πιθανώς παραλείφθηκε λόγω της περιορισμένης διάρκειας του δίσκου.

Πηγή: http://videosmusicview.blogspot.com/2012/05/blog-post_11.html
Οι ομολογίες με τον Κώστα Καρίπη


ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ

Στο τραγούδι αυτό Μικρασιάτικης προέλευσης υπάρχουν πολλές παραλλαγές  γραμμένες περίπου το 1928-29 και το ερμήνευσαν πολλοί τραγουδιστές. Ο πιο συχνός στίχος του τραγουδιού ήταν οι «80 Ομολογίες» που επαναλαμβανόταν.
Ο πατέρας μου Χρήστος Δημητρακός (Τρίγλια 1912- Ραφήνα 2002 ) έμαθε τέχνη του μαραγκού  νεαρός έφηβος στον Πειραιά και εκεί πήγε νυχτερινό σχολείο κάποιες τάξεις. Είχε ακούσματα από αυτά τα Μικρασιάτικα τραγούδια και τα τραγούδια του Πειραιά εκείνης της εποχής (ρεμπέτικα). Τραγουδούσε τους στίχους του τραγουδιού « Ντούρου ντούρου ντούρου ντούρου στην πλατεία Κουμουνδούρου» (Οι «Ομολογίες»).
και το  Ντούρα ντούρα ντούρα ντούρα , στραβοκάνα και καμπούρα»  που είναι σκωπτικό δίστιχο ως  παραλλαγή.
Τραγουδούσε μερικούς στίχους από το παραπάνω τραγούδι και 2-3 ακόμη το ίδιο σκωπτικούς όπως:
                              «Αν δεν μου δώσει η μάνα σου σπίτι στους Ποδαράδες (5)
                                Και μαγαζί στην Κοκκινιά και τριανταδυό χιλιάδες
                                Θα χάσει τις ελπίδες
                                Ντούρα ντούρα ντούρα
                                στραβοκάνα και καμπούρα».           

Τραγουδούσε και τους απίθανους στίχους : «Αν δεν μου δώσει η μάνα σου
                                          Τον Εθνικό το Στόλο
                                          Την Εθνική την Τράπεζα και τον Περαία όλο...!
                                          Ντούρα ντούρα ντούρα ντούρα
                                          στραβοκάνα και καμπούρα»
         
ΠΑΡΑΠΟΜΠΕΣ

(1)Η Πλατεία Κουμουνδούρου, επίσης γνωστή ως Πλατεία Ελευθερίας, είναι μία από τις πιο γνωστές πλατείες του κέντρου των Αθηνών, επί της Οδού Πειραιώς.. Η ονομασία της δόθηκε εις μνήμην του Αλέξανδρου Κουμουνδούρου, πρωθυπουργού της χώρας στα μέσα του 19ου αιώνα. Στην οδό Πειραιώς βρισκόταν η οικία του. Το επίσημο όνομα της πλατείας σήμερα, αν και σπάνια χρησιμοποιούμενο, είναι Πλατεία Ελευθερίας.
Η Πλατεία Κουμουνδούρου βρίσκεται ανάμεσα στις Αθηναϊκές συνοικίες Κεραμεικός, Μεταξουργείο, Γκάζι, Θησείο, Μοναστηράκι και Ψυρρή.

(2) Κοκκινιά είναι η πρώτη ονομασία της σημερινής Νίκαιας, ίσως από το κοκκινόχωμα που ήταν γεμάτη η περιοχή.
Η Νίκαια βρίσκεται στα βόρεια του Πειραιά, ανάμεσα στον Πειραιά, το Κερατσίνι, τον Κορυδαλλό, τον Άγιο  Ιωάννη Ρέντη, την Αγία Βαρβάρα και το Αιγάλεω. Η Νίκαια ή η Κοκκινιά όπως τη λέγανε παλιά, η Κοκκινιά των Προσφύγων αι η πιο μεγάλη  «Προσφυγούπολη» του Πειραιά. Πήρε το όνομά «Νίκαια», για να τιμηθεί η Μικρασιάτικη πόλη Νίκαια της Βιθυνίας, η οποία έγινε πρωτεύουσα  Αυτοκρατορίας τον 13ο αιώνα και έδρα Οικουμενικών Συνόδων.
Με το πρόγραμμα «Καλλικράτης», η Νίκαια αποτελεί ένα Δήμο με τον Άγιο Ιωάννη Ρέντη (Δήμος Νίκαιας- Αγίου Ιωάννη Ρέντη).

(3)Ποδονίφτης ήταν η ονομασία του σημερινής Νέας Φιλαδέλφειας, από τον ομώνυμο παραπόταμο του Κηφισού ποταμού. Ο συνοικισμός του Ποδονίφτη χτίστηκε ως πρότυπος οικισμός για τους πρόσφυγες και έγινε το γήπεδο της ΑΕΚ.

(4) Αμπέλια και χωράφια υπήρχαν στην ύπαιθρο Αττική, όπου πήραν γεωργική αποκατάσταση οι πρόσφυγες της Μικράς Ασίας ( όπως Ραφήνα, Νέα Μάκρη, Νέα Παλάτια Ωρωπού, Παλαιά Φώκαια Σαρωνικού κ.α.).

(5)Η Νέα Ιωνία είναι μεγάλος προσφυγικός δήμος στη βόρεια περιοχή του Λεκανοπεδίου Αθηνών. Η Νέα Ιωνία μπορεί να θεωρηθεί ότι ιδρύθηκε την Κυριακή 27 Ιουνίου 1923, όταν ο αρχηγός της Επαναστατικής Κυβέρνησης Νικόλαος Πλαστήρας εγκαινίασε στην τότε περιοχή «Ποδαράδες»  συνοικισμό για τους πρόσφυγες από την Σπάρτη ή Σπάρτα της Πισιδίας, οι οποίοι είχαν έρθει στην Ελλάδα μετά την Μικρασιατική Καταστροφή του 1922. Ο συνοικισμός ονομάστηκε αρχικά «Νέα Πισιδία», αλλά η ονομασία δεν επικράτησε, καθώς προστέθηκαν σύντομα πρόσφυγες από την Ινέπολη, την Κασταμονή, τη Σαφράμπολη, τη Νεάπολη, την Καππαδοκία, την Αλάγια και την Αττάλεια, το Αϊβαλί, τα Θυάτειρα, τη Σμύρνη και τα περίχωρά της  και άλλες πολιτείες της Ιωνίας όπου ανθούσαν σπουδαίες Ελληνορθόδοξες κοινότητες. Έτσι, πήρε την ονομασία «Νέα Ιωνία».
Οι πρόσφυγες με τις ικανότητές τους μετέτρεψαν την περιοχή σε σημαντικό βιοτεχνικό και βιομηχανικό κέντρο. Αναπτύχθηκε η υφαντουργία, η νηματουργία, η ταπητουργία και κάθε είδους βιοτεχνία. Έγινε μεγάλος εμπορικός Δήμος με πλούσια και εκτεταμένη αγορά.

Επιμέλεια: Στάθης Δημητρακός.