ΚΡΕΟΠΩΛΕΣ- Κασάπης, Κοκκαλάς

[Στάθης Δημητρακός]

ΚΡΕΟΠΩΛΕΣ- Κασάπης, Κοκκαλάς


Κασάπης
To Τριγλιανό επώνυμο Κασάπης προέρχεται από την τούρκικη λέξη kasap=κρεοπώλης, χασάπης. Είναι  επαγγελματικό επώνυμο.
To κατάστημα του χασάπη λεγόταν κασαπιό ή χασαπιό.
Τα εργαλεία του χασάπη είναι τα χασαπομάχαιρα (μικρά και μεγάλα και το πιο μεγάλο μαχαίρι το λέγανε μαχαίρα ), ο μπαλτάς (είδος μικρού τσεκουριού με κόψη μεγάλου μήκους) που έκανε το κρέας πολτό, κιμά. Η λέξη κιμάς  προέρχεται από το τούρκικο kiyma = το λιανισμένο και ψιλοκομμένο κρέας. Ο πάγκος κοπής του κρέατος του  χασάπη ήταν ένας μεγάλος κορμός δέντρου (κούτσουρο) με ύψος 0,80-1μ., κομμένος εγκάρσια. Tα τσιγκέλια είναι σιδερένιοι γάντζοι(άγκιστρα) που στερεώνονταν στον τοίχο ή στο ταβάνι και χρησιμοποιούνταν για το κρέμασμα των κρεάτων.
Γνωστός είναι ο χασάπικος (κασάπικος) χορός ή το χασάπικο (κασάπικο). Χορός  όμορφος, κυκλικός, γρήγορος και πηδηχτός, όπως είναι ο Πολίτικος χασάπικος. Το χασάπικο (κασάπικο) άρεσε στους  Τριγλιανούς και το χόρευαν πολύ. 


Κοκκαλάς

Στην Παλιά Τρίγλια οι χασάπηδες πουλούσαν κρέας χωρίς κόκκαλα, αφαιρούσαν και  πετούσαν τα κόκκαλα. Ο αείμνηστος φίλος Νίκος Κοκκαλάς (1929-2007) από τη Νέα Τρίγλια ανέφερε: «Πρόγονος των Κοκκαλάδων στην Παλιά Τρίγλια ήταν χασάπης και πετούσε μ' ένα τσουβάλι καθημερινά τα κόκκαλα σ' ένα ξερόλακκο. Επειδή τον έβλεπαν να κουβαλάει τα κόκκαλα, έλεγαν «περνάει ο κοκκαλάς», «πέρασε ο κοκκαλάς» και του έμεινε το παρατσούκλι «Κοκκαλάς», το οποίο τελικά έγινε το επώνυμο Κοκκαλάς».     
Κοκκάλα είναι το μεγεθυντικό του κόκκαλου, μεγάλο κόκκαλο. Το κόκκαλο προέρχεται από το αρχαίο κόκκαλος (οστέον, οστούν). 
O Φαίδων Κουκουλές στο βιβλίο «Βυζαντινών Βίος και Πολιτισμός» αναφέρει βυζαντινό επώνυμο Κοκκαλάς: «Κοκκαλάς= ο έξεχοντα οστά έχων».

Επιμέλεια: Στάθης Δημητρακός.


Πηγές: 
1. «Ελληνικό λεξικό»- Τεγόπουλος – Φυτράκης, Ελευθεροτυπία 1993.
2.«Λεξικό της Κοινής Νεοελληνικής», ΑΠΘ, ΙΝΣ (Ίδρυμα Μανόλη Τριανταφυλλίδη), Θεσσαλονίκη 1998.
3.Κων/νου Ιωαν. Τρυφερούλη «Ετυμολογική ακτινογραφία των ονομάτων των Ελλήνων Προέδρων, Πρωθυπουργών, Βουλευτών και Ευρωβουλευτών (1974-1995)», Εκδόσεις Επικαιρότητα, Αθήνα 1995.
4.Ν. Π. Ανδριώτης, «Ετυμολογικό λεξικό της κοινής νεοελληνικής» Θεσσαλονίκη 1995
5. Ηλία Ι. Κωνσταντίνου,«Λεξικό των Ξένων Λέξεων στην Ελληνική γλώσσα», Εκδόσεις Επικαιρότητα 1992.   

[Αλέκος Κοκκαλάς]

Στάθη ο παππούς μου ο Κοκκαλάς Αλέκος στην Π.Τρίγλια έκανε τον μεσίτη αγοροπωλησίας ζώων  (τζαμπάζης) και έσφαζε ζώα , δεν έχω ακούσει εάν είχε μαγαζί .Στην Νέα Tρίγλια ξέρω ότι και ο παππούς και ο αδελφός του ο Δημητρός ο (Πρωτοσύγκελος) ήταν τζαμπάζηδες,
ο παππούς μου τ0 1929 κτυπήθηκε από ένα ταυρή και του έσπασε την σπλύνα, και 40 μέρες πέθανε.

[Αλέκος Κοκκαλάς]

Και κάτι άλλο που θυμικά Στάθη, ένα διάστημα όταν ήμουν 7-8 ετών μετά την εκκλησία της Κυριακής πήγαινα
στο κρεοπωλείο του Αναστάση του Μαρόπουλου δίπλα στο καφενείο του Σαραϊλή και άλεθα κιμά με το χέρι γιατί δεν είχε ρεύμα και για αμοιβή είχε μια σακούλα κόκκαλα τα οποία τα πήγαινα στη μαμά για σούπα, το είχε η μοίρα μου, Κοκκαλάς τη να κάνουμε.